T
Murojaat24.UZ
Toggle navigation
Тил
Krilcha
Lotincha
Administrator
Administrator
Facebook
Instagram
Telegram
Profil
Chiqish
Янгиликни таҳрирлаш: Yangi Mehnat kodeksi qabul qilindi
Home
Янгиликлар
Yangi Mehnat kodeksi qabul qilindi
update
Сарлавҳа
Матн
<p>Yangi Mehnat kodeksiga ko'ra, yakka tartibdagi mehnatga oid munosabatlar va ular bilan bevosita bog'liq ijtimoiy munosabatlarni huquqiy tartibga solishning asosiy prinsiplari etib quyidagilar belgilandi:</p> <ul> <li>mehnat huquqlarining tengligi, mehnat va mashg'ulotlar sohasida kamsitishni taqiqlash;</li> <li>mehnat erkinligi va majburiy mehnatni taqiqlash;</li> <li>mehnat sohasidagi ijtimoiy sheriklik;</li> <li>mehnat huquqlari ta'minlanishining va mehnat majburiyatlari bajarilishining kafolatlanganligi;</li> <li>xodimning huquqiy holati yomonlashishiga yo'l qo'yilmasligi.</li> </ul> <p>Yangi Mehnat kodeksiga ko’ra:</p> <p>mehnatiga vaqtbay haq toʻlanadigan xodim har xil malaka talab etiladigan ishlarni bajarganda unga yuqori malaka bo’yicha haq to’lanadi;</p> <p>dam olish kuni bayram kuniga to’g’ri kelsa keyingi kunga ko’chiriladi;</p> <p>ishdan bo’shatish nafaqasi <strong>200 %</strong> gacha to’lanadi.</p> <p>Yillik asosiy ta’til muddati kamida <strong>21 </strong>kalendar kun etib belgilanmoqda.</p> <p><em>Amaldagi tartibga ko’ra 15 ish kunidan kam bo’lmasligi lozim.</em></p> <p>Yangi Mehnat kodeksiga binoan, xizmat tekshiruvi o’tkazish tartibi belgilanmoqda.</p> <p>Xizmat tekshiruvi o’tkazish to’g’risida qaror qabul qilish uchun:</p> <p>OAVning xabarlari;</p> <p>xodimning bevosita rahbarining bildirgisi;</p> <p>murojaatlar hamda xodim tomonidan intizomiy qilmish sodir etilgan deb taxmin qilish uchun asos beradigan boshqa ma’lumotlar asos bo’ladi.</p> <p>Ishdan chetlashtirish davrida xodimning o’rtacha oylik ish haqi quyidagi hollarda saqlab qolinishi belgilanmoqda:</p> <p>mehnatni muhofaza qilish sohasida o‘quvdan, tekshiruvdan yoki majburiy tibbiy ko’rikdan o’tmaganida xodimning aybi bo’lmasa;</p> <p>xodimga ish beruvchi tomonidan shaxsiy va (yoki) jamoaviy himoya vositalari berilmagan, shuningdek agar xodim ish beruvchi tomonidan unga nisbatan xizmat tekshiruvi o‘tkazilishi munosabati bilan ishdan chetlashtirilgan bo‘lsa.</p> <p>Xodimga bitta tashkilotda yoki tarmoqda ko’p yilllik ish staji uchun qo’shimcha ta’til berish tartibi joriy etilmoqda.</p> <p><em>Qo’shimcha ta’til xodimning har <strong>5 yilllik</strong> ish staji uchun 2 kunga, lekin jami <strong>8 kundan</strong> ortiq bo’lmagan muddatga ko’paytiriladi.</em></p> <p>Xodimning shaxsga doir maʼlumotlarini himoya qilish masalalari Mehnat kodeksi bilan mustahkamlandi.</p> <p>Yangi mehnat kodeksiga ko’ra, quyidagi ayrim toifadagi xodimlarning mehnatini tartibga solishning o’ziga xos xususiyatlari belgilandi:</p> <p>masofadan turib ishlovchi xodimlar;</p> <p>kasanachilar;</p> <p>mavsumiy ishchilar;</p> <p>vaxta usulida ishlovchi xodimlar;</p> <p>alohida tarmoq (transport, tibbiyot, taʼlim, professional sport) xodimlari;</p> <p>vaqtinchalik ishlarda band bo’lgan shaxslar;</p> <p>o’rindoshlik asosida ishlovchi shaxslar;</p> <p>chet el fuqarolari va fuqaroligi bo’lmagan shaxslar;</p> <p>uy ishchilari;</p> <p>mikrofirmalarda va ish beruvchi bo‘lgan jismoniy shaxslarda ishlovchi shaxslar.</p> <p>Xodim va ish beruvchi o‘rtasidagi kelishuvga ko‘ra har yilgi mehnat taʼtili qismlarga bo‘linishi mumkin. Bunda ushbu taʼtilning hech bo‘lmaganda bir qismi <strong>14</strong> kalendar kundan kam bo‘lmasligi kerak.</p> <p><em>Amaldagi tartibga ko’ra 12 ish kunidan kam bo’lmasligi lozim edi.</em></p> <p>Yangi mehnat kodeksiga ko’ra 18 yoshga to‘lmagan xodimlarni, homilador ayollarni va mehnat sharoitlari o‘ta zararli va o‘ta og‘ir ishlarda band bo‘lgan xodimlarni har yilgi mehnat taʼtilidan chaqirib olishga yo‘l qo‘yilmaydi.</p> <p>Yangi Mehnat kodeksiga ko’ra, xodimlarga nisbatan xizmat tekshiruvini o‘tkazish instituti kiritilmoqda</p> <p><strong><em>Xizmat tekshiruvi</em></strong><em> – xodim tomonidan intizomiy qilmish sodir etilganligi faktini, uning sodir etilishida xodimning aybini, xodim tomonidan intizomiy qilmish sodir etilishiga imkon bergan sabablar va shart-sharoitlarni, ish beruvchiga yetkazilishi mumkin bo‘lgan moddiy zararning xususiyati va miqdorini aniqlash maqsadida amalga oshiriladigan tekshirish hisoblanadi.</em></p> <p>Yangi Mehnat kodeksiga ko’ra, ish haqi <strong>asosiy </strong>(bazaviy) va <strong>qo’shimcha</strong> (o’zgaruvchan) qismlardan iboratligi ko’rsatilmoqda.</p> <p><strong>Asosiy</strong> – xodimga belgilangan mehnat normalariga (tarif stavkalariga, maoshlarga) ko‘ra haqiqatda ishlab berilgan vaqt yoki haqiqatda bajarilgan ish uchun hisoblanadi;</p> <p><strong>Qo’shimcha</strong> – qo‘shimcha to‘lovlar, ustamalar, shuningdek mukofotlar va kompensatsiya yoki rag‘batlantirish xususiyatiga ega boshqa to‘lovlar tashkil etadi.</p> <p>Adliya organlariga qonunchilikda belgilangan tartibda yakka tartibdagi mehnat nizosining ko‘rib chiqilishi uchun sudga murojaat qilish huquqiga egaligi belgilandi.</p> <p><em>Amaldagi tahrirda sudga murojaat qilish subyektlari tarkibida mavjud emas edi.</em></p> <p>Yangi Mehnat kodeksiga ko’ra, xodimlarni ommaviy ravishda ishdan bo‘shatish chog‘idagi kafolatlar belgilab berilmoqda.</p> <p><strong>Ommaviy ravishda ishdan bo‘shatish mezonlari</strong></p> <p>texnologiyaning, ishlab chiqarish va mehnatni tashkil etishning o‘zgarishi;</p> <p>ishlar (xizmatlar) hajmining qisqarishi bilan bog‘liq bo‘lgan tashkilot xodimlarining soni yoki shtati o‘zgarganligi sababli;</p> <p>tashkilot tugatilganligi munosabati bilan o‘zi bilan tuzilgan mehnat shartnomasi bekor qilinishi nazarda tutilayotgan xodimlar sonining ko‘rsatkichlaridan iborat.</p> <p>Mehnat shartnomasi:</p> <p>nomuayyan muddatga;</p> <p><strong>uch yildan</strong> ko‘p bo‘lmagan muayyan muddatga tuzilishi mumkin.</p> <p><em>Amaldagi Mehnat kodeksida 5 yildan ko’p bo’lmagan muddat belgilangan.</em></p> <p>Yangi Mehnat kodeksiga ko’ra, xodimga ish haqi to‘lashni va unga to‘lanishi lozim bo‘lgan boshqa to‘lovlarni kechiktirganlik uchun <strong>ish beruvchining moddiy javobgarligi </strong>(kechiktirilgan har bir kun uchun Markaziy bank qayta moliyalash stavkasining 10 foizi miqdorida) belgilanmoqda.</p> <p> </p> <p> </p> <p><strong>Xonqa tuman adliya bo’limi boshlig’I </strong></p> <p><strong>F.Jabbarov</strong></p>
Image 1
Image 2
Image 3
Image 4
Категория
Yangiliklar
Murojaat
Munosabat
Shovot yangiliklari
Сана
Тил
Lotincha
Krillcha
Статус
Active
DeActive
Сақлаш